Avrupa standartlarına uygun olarak üretilmiş ürünler. II.Sınıf koruma takviyeli yalıtım yapılmış topraklama yoktur.
   Kalite sistem belgesi III.Sınıf koruma düşük gerilim topraklamasız.
  Energy Classification System EEI = A1   Damlayan suya karşı korumalı IPx1
  European Norms Electrical Certification   Yağmura karşı korumalı IPx3
  Ukrayna standartlarına uygunluk belgesi.   Püsküren suya karşı korumalı IPx4
  Rus standartlarına uygunluk belgesi.   Fışkıran suya karşı korumalı IPx6
  Türk standartlarına uygunluk belgesi.   Su geçirmez suya batırılıp çıkarılabilir IPx7
  Kalite uygunluk belgesi.   Basınçlı suyu geçirmez. Su altında kalabilir IPx8
  Verband deutscher elelktrotechniker.   Toza karşı korumalı
  Hollanda standartı.   Toz geçirmez
  Yanıcı yüzeylere monte edilebilir.   Açılacak delik ölçüsü
  I.Sınıf gövde koruma topraklanmış.

Noktasal aydınlatma hesabı:

Noktasal yatay aydınlık düzeyi hesabı: doğrultusundaki bir ışının ışık kaynağından r uzaklığındaki bir M noktasında oluşturduğu yatay aydınlık düzeyi (Ey), denklemi ile hesaplanır. Burada,

I : doğrultusundaki ışık şiddeti (cd)

: M noktasına gelen ışın ile yüzeyin normali arasındaki açı

r : Işık kaynağı ile M noktası arasındaki uzaklık(m) dır.

Noktasal düşey aydınlık düzeyi hesabı: y doğrultusundaki bir ışının bir M noktasında oluşturduğu düşey aydınlık düzeyi (Ed), denklemi ile hesaplanır. Burada:

Bd: M noktasına gelen ışının düşey düzlemi ile yüzeyin normali arasındaki açıdır.

TS EN 12464 e göre Aydınlatma Kalite Kriterleri: iç mekanların aydınlatılmasında sağlanması gereken aydınlatma kalite kriterleri TS EN 12464′ de belirtilmektedir. Örnek olarak ofis hacimlerinde sağlanması gereken aydınlatma kalite kriterleri aşağıdaki tabloda gösterilmiştir. Burada Eo ortalama aydınlık düzeyi, UGRL kamaşma sınırlama katsayısı, Ra renksel geriverim endeksidir.


Aynı standartta yukarıda belirtilen kalite kriterlerinin yanı sıra, hacim içerisinde çalışma alanı ve çevresindeki aydınlatma değerlerine bağlı olarak ortalama düzgünlük değerlerinin de sağlanması istenmektedir. Bu değerler aşağıdaki tabloda gösterilmektedir.


İç Aydınlatmada Ortalama Aydınlık Düzeyi: iç aydınlatma mekanlarında genel aydınlatma hesabı kullanım faktörü yöntemi ile yapılır. Bu yönteme “ışık akısı ya da verim yöntemi” de denir. Öncelikle aydınlatma hesabı yapılacak olan mekan için standartlarda (TS EN 12464) önerilen ortalama aydınlık düzeyi (Eo) değeri ilgili tablodan belirlenir. Daha sonra mekanın geometrik boyutlarına bağlı olarak k oda endeksi hesaplanır.

k: oda endeksi

a: odanın eni (m)

b: odanın uzunluğu (m)

H: odanın yüksekliği (m)

h: armatürün çalışma düzleminden yüksekliği (m)

hçd: çalışma düzleminin döşemeden yüksekliği (m)

la: askı boyu (m)

h= H – hçd – la

Mekanın tavan, duvar ve çalışma düzleminin yüzey renklerine bağlı olarak yansıtma faktörü değerleri belirlenir.

Tavanın Ortalama Yansıtma Faktörü (pt) Duvarın Ortalama Yansıtma Faktörü (pb) Çalışma Düzleminin Ortalama Yansıtma Faktörü (pçd)
%80 Çok beyaz %70 Açık Renkli %20 Koyu renkli
%70 Açık beyaz %50 Koyu renkli
%50 Kirli beyaz %30 Çok koyu renkli

Aydınlatma tesisatında kullanılacak armatüre ait verim tablosundan oda endeksi ile tavanın, duvarın ve çalışma düzleminin yansıtma faktörüne bağlı olarak kullanma faktörü ( ) değeri okunur. Mekan içerisinde istenen Eo ortalama aydınlık düzeyinin sağlanması için, kullanılacak lambaların vermesi gereken toplam ışık akısı hesaplanır.

m: bakım faktörü

Eo: ortalama aydınlık düzeyi (lux)

Φo: hacimde kullanılan lambaların toplam ışık akısı (lm)

Φ1: hacimde kullanılan armatürdeki lamba/lambaların ışık akısı (lm)

Daha sonra mekanın aydınlatılması için gereken toplam armatür sayısı belirlenir.

N: armatür sayısı

Son olarak da hacim içerisinde N adet armatür kullanıldığında gerekli ortalama aydınlık düzeyinin sağlanıp sağlanmadığı hesap yoluyla kontrol edilir.

Armatür Sayısının Hesaplanması

6 m genişliğinde, 10 m uzunluğunda, 2.75 m yüksekliğinde, yansıtma çarpanları tavan, duvar ve zemin için sırasıyla 0.7, 0.5 ve 0.2 olan örnek ofis hacmi için 4x18W gücünde 60 cm x 60 cm boyutlarında çift parabolik lamelli sıva altı ofis armatürlerinin kullanılması durumunda 0.85 m yüksekliğindeki çalışma düzleminde 500 lx ortalama aydınlık düzeyi elde edebilmek için gerekli armatür sayısının belirlenmesi aşağıda detaylı olarak verilmiştir (bakım faktörü m=0.8 olarak alınmıştır).

Pera 4x18W tüp flüoresan lambalı armatüre ait kullanım faktörü tablosu

Yüzey Yansıtma Çarpanları (Tavan 1 Duvar 1 Zemin) (%)
Oda Endeksis 80 80 80 70 70 70 s0 s0 s0
70 s0 30 70 s0 30 70 s0 30
20 20 20 20 20 20 20 20 20
0,6 0,43 0,36 0,33 0,42 0,36 0,32 0,41 0,35 0,32
0,8 0,49 0,43 0,39 0,48 0,42 0,39 0,46 0,42 0,38
1 0,53 0,48 0,44 0,52 0,47 0,44 0,5 0,46 0,43
1,25 0,57 0,52 0,49 0,56 0,51 0,48 0,54 0,5 0,47
1,5 0,59 0,55 0,52 0,58 0,54 0,51 0,56 0,53 0,5
2 0,62 0,59 0,56 0,61 0,58 0,55 0,59 0,56 0,54
2,5 0,64 0,6 0,58 0,62 0,59 0,57 0,6 0,57 0,56
3 0,65 0,62 0,6 0,63 0,61 0,59 0,61 0,59 0,57
4 0,66 0,64 0,62 0,65 0,63 0,61 0,62 0,61 0,59
5 0,67 0,65 0,64 0,66 0,64 0,63 0,63 0,62 0,6



Aydınlatma Hesap Çizelgesi Yardımı ile Armatür Sayısının Belirlenmesi

Aydınlatma hesap çizelgesi ilgili armatürün kullanılacağı hacmin büyüklüğüne ve sağlanması istenilen aydınlık düzeylerine göre toplam armatür sayıları hakkında bilgi vermektedir. Bu çizelgeler yardımı ile sağlanması istenilen aydınlık düzeyi için gerekli armatür sayısı kolayca belirlenebilmektedir. Çizelgeler oluşturulurken, genel kullanım düşünülerek oda yüksekliği 2.75 m olarak kabul edilmiştir. Oda geometrilerinin de dikdörtgen olduğu kabulü ile çizelgeler, toplam alanı 20 ile 200 m2 arasında değişen değerler için klasik bir ofis hacminde sıklıkla karşılaşılan yansıtma çarpanlarının tavan, duvar ve zemin için sırasıyla 0.7, 0.5 ve 0.2 olması durumu için oluşturulmuştur. Hesaplamalarda bakım faktörü 0.8 alınmıştır.

Aşağıdaki çizelge, 20 ile 200 m2 arasında değişen alanlar için klasik bir ofis hacminde Pera 4x18W gücünde 60 cm x 60 cm boyutlarında çift parabolik lamelli sıva altı ofis armatürü kullanılması durumunda 300 lx, 500 lx ve 750 lx ortalama aydınlık düzeyinin elde edilmesi amacıyla gerekli armatür sayılarının belirlenebilmesi için oluşturulmuştur. Çizelgeden de görüleceği gibi 60 m2’lik hacimde 500 lx ortalama aydınlık düzeyini elde etmek için 12 adet 4x18Wgücünde tüp flüoresan armatür kullanılması gerekmektedir.

4x18W Çift Parabolik Lamelli Sıvaaltı Tüp Flüoresan Armatüre ait örnek çizelge

Yol Aydınlatma Düzenekleri

-Soldan tek taraflı düzenek

-Sağdan tek taraflı düzenek

-Karşılıklı düzenek

-Kaydırılmış düzenek

-Refüjden çift konsollu düzenek

-Refüjden çift konsollu karşılıklı düzenek

-Refüjden çift konsollu kaydırılmış düzenek

-Enine askı düzeni

-Refüjde boyuna askı düzeni

Yol Aydınlatması Hesapları

Yol aydınlatması hesapları genelde “noktasal aydınlatma hesabı yöntemi”ne göre gerçekleştirilmektedir.

Yol Sınıfları

Yol yüzeylerinin yansıtma özellikleri, ya q (β,γ) parıltı faktörü veya r (β,tgγ) indirgenmiş parıltı faktörü ile verilirler. Gerçekte parıltı faktörü veya indirgenmiş parıltı faktörü veya indirgenmiş parıltı faktörü göz önüne alınan noktanın gözlemciye ve ışık kaynağına olan doğrultularına bağlıdır. Yol aydınlatmasında kullanılan yol sınıfları, ortalama parıltı faktörleri ve S1, S2 aynasal faktörleri aşağıdaki tabloda verilmektedir.

Yol Sınıfı qo s1 s2
R1 0,10 0,25 1,53
R2 0,07 0,58 1,80
R3 0,07 1,11 2,38
R4 0,08 1,55 3,03
N1 0,10 0,18 1,30
N2 0,07 0,41 1,48
N3 0,07 0,88 1,98
N4 0,08 1,61 2,84
Cl 0,10 0,24
Cll 0,07 0,97

Tablo: Yol yüzeylerinin kullanılan malzemeye göre sınıflandırılması

Yol Sınıfı Mazleme Yapısı
R1 N1 Beton yol yüzeyleri, yapay parlaklığı %15 olan asfalt yol yüzeyleri, %80’i çok parlak taç parçacıklarından oluşan yol yüzeyleri.
R2 N2 Kaba yapılı ve normal ince çakıllı yol yüzeyleri, yapay parlak %10-15 olan asfalt yüzeyler, çakıl bakımından zengin (%60) ve çakıl boyutunun %10 mm’den fazla olduğu pürüzlü ve kaba asfalt yüzeyler.
R3 N3 Koyu renkli çapı 10mm ve daha küçük boyutta çakıl içeren kaba yapılı asfalt yüzeyler kaba fakat parlak yol yüzeyleri
R4 N4 Mastik asfalt, parlak ve oldukça düzgün yapılı yol yüzeyleri.

Türkiye şehir içi yolları ve aydınlatma sınıfları

Yol Tanımı Aydınlatma Sınıfı
Şehir bağlantı ve çevre yolları (tek beya iki yönlü, kavşaklar ve bağlantı noktaları ile şehir geçişleri dahil)
-Hız 3 90 km/h
-Hız
M1
M2
Şehiriçi ana güzergahlar (bulvarlar ve caddeler ring yolları; dağıtıcı yollar)
-50 km/h Hız -50 km/h Hız -Hız
M1
M2
M3
Şehir yolları (yerleşim alanlarına giriş-çıkışın yapıldığı ana yollar ve bağlantı yolları)
-Hız 3 50 km/h; 3km’den kısa aralıklarla kavşak, yonca ayrımı var;
-Hız 3 50 km/h; 3km’den kısa aralıklarla kavşak, yonca ayrımı yok;
-Hız -Hız
M3
M4
M4
M5
Yerleşim (ikametgah) bölgelerindeki yollar
-30 Hız -30 Hız -Hız -Hız
M4
M5
M5
M6

Farklı aydınlatma sınıfları için sağlanması gereken aydınlatma kalite büyüklükleri

Aydınlatma Sınıfı Lort(cd/m2) U U TI (%) SR
M1 3 2.0 3 0.4 3 0.7 10 3 0.5
M2 3 1.5 3 0.4 3 0.7 10 3 0.5
M3 3 1.0 3 0.4 3 0.5 15 3 0.5
M4 3 0.75 3 0.4 3 0.5 15 3 0.5
M5 3 0.50 3 0.35 3 0.4 15 3 0.5
M6 3 0.30 3 0.35 3 0.4 15

Lo: Yolun ortalama parıltısı (cd/m)

Uo: Ortalama düzgünlük (Uo=Lmin/Lort)

Ul: Boyuna düzgünlük (Ul=Lmin/Lmaks)

TI: Bağıl eğik artığı (TI={ΔLK-ΔLe}/ΔLe).

SR: Çevreleme oranı

Yol yüzeyinde aydınlatma hesabı yapılacak noktaların belirlenmesi

Öncelikle hesap alanının belirlenmesi gerekir. Yol aydınlatma hesaplarında hesap alanı iki direk arasında kalan bölümdür.Hesap alanındaki ilk armatürden 60 m geride ve her şeridin ortasında olacak şekilde gözlemci konumları belirlenir.

s: direkler arası mesafe (m)

wş: şerit genişliği (m)

N:boyuna doğrultudaki hesap noktaları sayısı

direkler arası mesafe; s E 3f 30 m ise N = 10

direkler arası mesafe; s> 30 m ise D E 3 3 m olacak şekilde N belirlenir.

Yol yüzeyindeki bir noktanın aydınlık düzeyinin hesaplanması

Bir noktanın yatay aydınlık düzeyi, katkıda bulunan bütün armatürlerin bu noktada oluşturdukları aydınlık düzeylerinin toplamına eşittir. şekilde aydınlık düzeyi hesaplanacak yol yüzeyi üzerindeki P noktası gösterilmektedir.

I(C,γ): i. nci armatürden P noktasına ulaşan ışık şiddeti değeri (cd)

γ: P noktasına gelen ışının düşeyle yaptığı açı

a: P noktasına katkıda bulunan armatür sayısı

h: Armatür fotometrik merkezinin yerden yüksekliği (m)

C: Düzlem açısı dır.

Eş aydınlık düzey diyagramları

Bir düzlem üzerinde eş aydınlık düzeylerine sahip noktaların çizgiler halinde birleştirilmesiyle eş aydınlık düzeyi diyagramları elde edilir. Bu diyagramlarda armatürün ışık yayan optik bölümünün yüksekliği (yaklaşık olarak armatürün montaj yüksekliği) esas olarak kabul edilir. Bütün diyagramlarda bu değer standart olması açısından 10 metre olarak alınmıştır. Diyagram bir kartezyen ızgara (grid) sistemi üzerine kurulmuştur. (0,0) noktası armatürün ışık yayan yüzeyinin merkezi olarak belirlenmiştir. (0,0) noktasındaki, bir başka deyişle armatürün tam altındaki aydınlık düzeyi (Enadir) diyagramın başlığında verilmiştir. (0,0) noktasının üst bölgesi kaldırım tarafı, alt bölgesi ise yol tarafı olarak etiketlenmiştir. X ve Y eksenlerindeki pozitif ve negatif sayılar (-7,-6,-5…0,1,2,3..) ise armatür montaj yüksekliği cinsinden belirli noktalardaki aydınlık düzeylerini belirlemeye yarar. Örneğin yol tarafı (1,1) noktası, armatüre göre 10 metre sağ ve 10 metre aşağıdaki noktayı belirtir. Bu noktadaki aydınlık düzeyini bulmak için o noktaya en yakın eş aydınlık düzeyi eğrisi kullanılır. Eş aydınlık düzeyi eğrilerinin değerleri diyagramın altında verilmiştir. Farklı yükseklikteki armatürler için diyagramın sağında bulunan çevrim tablosu kullanılır. Örneğin 5 metre yükseklikteki bir armatür için bulunan aydınlık düzeyi 4 ile çarpılır.

Koni Diyagramları

Konik diyagramlar, armatürden belli mesafelerde sağlanan maksimum ve ortalama aydınlık düzeylerini gösterir. Konik diyagramda bulunan daireler, armatürden çıkan ışık hüzmesinin söz konusu mesafede yarattığı aydınlatmanın çapını; bu dairelerin yanında bulunan sayısal değerler, daire içinde sağlanan maksimum ve ortalama aydınlık düzeylerini ifade ederler.

Yol yüzeyindeki bir noktanın parıltısının hesaplanması
l yüzeyindeki bir P noktasının parıltısı, tüm armatürlerin bu noktada oluşturdukları parıltıların toplamına eşittir. Bir P noktasının parıltısı,

denklemi ile hesaplanır. Parıltı faktörü q, belirli bir gözlem doğrultusu ve belirli yöndeki ışık doğrultusu için hesaplanmış parıltı değerinin, yatay aydınlık düzeyine oranıdır. Kullanılan büyüklüklere ait gösterim şekilde verilmektedir.

Burada:

I(Ci,γi): i. kaynaktan P noktasına gelen ışık şiddeti değeri (cd)

γi: i.kaynaktan P noktasına gelen ışın ile yüzeyin normali arasındaki açı

h: Armatür fotometrik merkezinin yerden yüksekliği (m)

q(βi,γi) : Parıltı faktörü (cd/m /lx)

αq: Gözlem açısı. Yol yüzeyinden yansıyıp göze gelen ışık ile yatay düzlem arasındaki düşey açı

β: Işığın geliş doğrultusunun düşey düzlemi ile gözlem doğrultusu arasındaki açı

C: Düzlem açısı


Endüstriyel Alan Aydınlatması

*Endüstriyel alan aydınlatmasında, kendine özgü görevi olan araçlar özel aydınlatmaya ihtiyaç duyar.

*Bu tarz aydınlatmalar öncelikle fiziksel güvenlik sağlamalıdır.

*Cisimlerin hareketlerinin yanlış algılanmalarına neden olan stroboskopik etki ortadan kaldırılmalıdır.

*Çok fazla aydınlık seviyeisnden kaçınmak gerekir.

*Endüstriyel alan aydınlatmasınsa, bu alanlarda çalışan insanların rahatı düşünülmelidir.

*Aşırı yansıma ve gölgelerin oluşmamasına özen gösterilmelidir.

*Bu tarz alanlar devamlı faaliyet içerisinde olduklarından, aydınlatmada enerji tasarrufuna dikkat edilmelidir.

*Endüstriyel tesisler genellikle yüksek tavanlı mekanlar olduğundan uzun çalışma ömrüne sahip ışık kaynakları tercih edilmelidir.

*Bu mekanlarda kullanılan armatürlerde lambaların değişimi kolay olmalıdır.

*Benzinlik gibi parlayıcı patlayıcı madde bulunduran yerlerde exproof armatürler kullanılmalıdır.

Armatür: 2X54W TL5 Karpat Yüksek Tavan – 89W Karpat LED Yüksek Tavan Mekan: Endüstriyel Alanlar


Aydınlatma Hesap Çizelgesi Yardımı ile Armatür Sayısının Belirlenmesi Aydınlatma hesap çizelgesi ilgili armatürün kullanılacağı hacmin büyüklüğüne ve sağlanması istenilen aydınlık düzeylerine göre toplam armatür sayıları hakkında bilgi vermektedir. Bu çizelgeler yardımı ile sağlanması istenilen aydınlık düzeyi için gerekli armatür sayısı kolayca belirlenebilmektedir. Çizelgeler oluşturulurken, genel kullanım düşünülerek tavan yüksekliği 8 m olarak kabul edilmiştir. Oda geometrilerinin de dikdörtgen olduğu kabulü ile çizelgeler, toplam alanı 80 ile 260 m2 arasında değişen değerler için klasik bir ofis hacminde sıklıkla karşılaşılan yansıtma çarpanlarının tavan, duvar ve zemin için sırasıyla 0.3, 0.3 ve 0.1 olması durumu için oluşturulmuştur. Hesaplamalarda bakım faktörü 0.8 alınmıştır. Aşağıdaki çizelge, 80 ile 260 m2 arasında değişen alanlar için klasik bir endüstriyel alan hacminde Pera 89W Karpat LED ve 2x54W Karpat TL5 yüksek tavan armatürü kullanılması durumunda 200 lx, 300 lx ve 500 lx ortalama aydınlık düzeyinin elde edilmesi amacıyla gerekli armatür sayılarının belirlenebilmesi için oluşturulmuştur. Çizelgeden de görüleceği gibi 240 m2’lik hacimde 300 lx ortalama aydınlık düzeyini elde etmek için 18 adet 89W Karpat LED ve ya 19 adet 2x54W Karpat yüksek tavan armatürü kullanılması gerekmektedir.

Aydınlatma Kontrolü Yapmak

Aydınlatmanın gerekli olduğu zamanlarda yeteri kadar yapılmasını sağlayan sistemler kullanılarak enerji tasarrtufu elde edilebilr. Bu sistemler sensörlerinden aldığı sinyaller doğrultusunda insanların olmadığı zamanlarda lambaları kapama ve ortama giren günışığı miktarı artınca lambaları kapama veya dimmerleme işlemini otomatik olarak gerçekleştirirler. Aydınlatmaya gerek duyulmayan zaman sürelerinde kapam ve gereğinden fazla aydınlatma yapmamak üzere dimleme yapan bu sistemlerle %40’e varan enerji tasarrufu sağlanabilir.

Uygun Aydınlatma Tasarımı Yapmak

Enerji tasarrufunu esas alan bir tasarımda öncelikle ilgili alandaki yüzeyler (Duvar, Tavan, Zemin) yansıtma faktörü yüksek renklerle boyanmalı veya kaplanmalıdır. Gerekli aydınlatma ilgili her bir düzey için ele alınmalıdır. Örneğin bir ofis aydınlatmasında çalışma düzlemi için 1000 lüx’lük aydın seviyesi gerekiyor ise tüm ofis 1000 lüx seviyesinde aydınlatılmamalıdır. Alternatif Aydınlatma Çözümleri * Gündüzleri dış ortamdan yeteri kadar ışık almayan iç mekanları fiber optik kablolar veya yansıtıcı borularlar taşımak surtiyle aydınlatmak. * Güneş enerjisinden elektrik enerjisi elde eden ve elde ettiği elektrik enerjisini depolayan , depoladığı enerjiyi de güneş ışınımının olmadığı zamanlarda aydınlatma işlevini yerine getiren güneş enerjisi sistemlerininkullanılması. * Enerji tasarrufunda amaç enerji girdisini azaltmak olduğundan bu enerjinin yenilebilir kaynaklarından sağlanmasıyla bu amaç gerçekleştirilebilir. Evlerin çatılarına yerleştirilecek küçük boyutlu rüzgar güneş hibrit enerji sistemleriyle acil aydınlatma için gerekli olan ihtiyaç karşılanabilir.

* Yüksek Verimli lşık Kaynakları Kullanmak

Aydınlatma için gerekli olan ışığı etkinlik faktörü yüksek olan ışık kaynaklarından sağlamak aydınlatmada enerji tasarrufunun ilk şartıdır. Etkinlik faktörü yüksek olan ışık kaynakları birim güç başına daha fazla ışık akısı verir. Dolayısıyla, etkinlik faktörü olan kaynaklar kullanılarak yapılan aydınlatmada aynı aydınlık düzeyi için daha az ışık akısı verir. Dolayısıyla , etkinlik faktörü yüksek olan kaynaklar kullanılarak yapılan aydınlatmada aynı aydınlık düzeyi için daha az ışık kaynağına ihtiyaç duyulur ve daha az enerji harcanır. Örneğin yüksek basınçlı civa buharlı lambalarla yapılmış olan fabrika iç aydınlatmalarını floresan lambalarda yapmak %43 “e varan değerlerde tasarruf sağlayabilir. Işık kaynaklarına ait etkinlik faktörleri lambalara ait karşılaştırmalı tablodan alınabilir.

* Yüksek Verimli Armatürler Kullanmak

Armatürler içlerindeki ışık kaynakların yaydığı tüm ışınları etkin bir biçimde kullanıldığı alana dağıtamaz. Işınların bir kısmı yansıtıcı yüzeyler tarafından soğurulur veya bu yüzeyler doğru konumlandırılmadıklarından dolayı amaçlanan alana yansıtılamaz. Bu durumu ortadan kaldırmak için kaliteli ve uygun tasalamış bir yansıtıcıya sahip yüksek verimli armatürler kullanılmalıdır.

* Daha Az Kayıplı Bileşenler Kullanmak

Günümüzde verimli iç ve dış aydınlatmanın temel elemanlarından olan deşarj lambaları genel olarakbalast, starter, ateşleyici vb. yardımcı bileşenlere ihtiyaç duyar. Bu elemanlardan özellikle sürekli devrede olan balast gibi yardımcı bileşenlerin aktif güç kaybı sistemin verimliliğini öenmli ölçüde etkiler. Örneğin, daha az aktif güç kaybına sahip balastlar ( Düşük kayıplı manyetik veya elektronik balastlar) veya klasik tesisat yeirne busbar kanallar kullanılarak sistem verimliği artırılabilir.

Aydınlatmada Enerji Tasarrufu
Görsel performans ve konfordan ödün vermeksizin aydınlatma verimliğini artırarak enerji girdisinin azaltılmasıyla enerji tassarufu yapılmasıdır. Bu tasarruf yanlış bilindiği üzere yetersiz aydınltama yapılarak sağlanmaz. Çünkü yetersiz aydınlatma, her ne kadar enerji tüketimini düşürse de ilgili alanda çalışanların verimlerine negatif etkidiği için nihayetinde bir tassaruf sağlamaz. Ayrıca iş kazalarının artmasına neden olduğundan beklenenin tam aksine bir sonuç doğurabilir. Bu tasarruf aşağıdaki aydınlatma bileşenlerinin iyileştirilmesi ile mümkün olabilir.

* Yüksek verimli ışık kaynakları kullanmak
* Yüksek verimli armatürler kullanmak
* Daha az kayıplı bileşenler (Örneğin: daha düşük kayıplı balast) kulanmak
* Aydınlatma kontrolü yapmak.
* Uygun Aydınlatma tasarımı yapmak.
* Alternatif aydınlatma bileşenleri kullanmak

Işık

Göze etki eden özel bir enerji şekli olup dalga veya foton şeklinde yayıldığı kabul edilir. Elektromanyetik dalgalar dalga uzunluklarına göre sıralanacak olurlarsa elektromanyetik spektrum (tayf) elde edilir. Bu tayfın 380 nm ile 780 nm dalga uzunluklu kısmı ışık olarak adlandırılan görülebilir bölgedir.

Işık Akısı (lm)
Işık akısı, bir ışık kaynağının birim zamanda yaydığı toplam ışık miktarı ile ilgili bir kavramdır. harfi ile gösterilir. Birimi lümendir. Işık kaynağından çıkan ve normal gözün gündüz görmesine ait spektral duyarlık eğrisine göre değerlendirilen enerji akısına denir.

Ko:enerji akısının fotometrik eşdeğeri (683 lm/W) F: enerji akısı (W) Vλ : gözün spektral duyarlığı veya radyasyonların görülebilme faktörü

Etkinlik faktörü;

e ile gösterilir, birimi lm/W’ tır. Bir ışık kaynağından veya armatürden çıkan toplam ışık akısının kaynağın veya armatürün toplam gücüne oranıdır. Başka bir deyişle, ışık kaynağının veya armatürün şebekeden çektiği 1W güce karşılık verdiği ışık akısı değeridir.

Işık Şiddeti

Işık şiddeti birim zamanda belli bir doğrultuda yayılan ışığın yoğunluğu ile ilgilidir. Noktasal ışık kaynakları için tanımlanır ve doğrultuya bağlı bir büyüklüktür, sembolü I, birimi candela (kandela okunur) dır. Noktasal bir ışık kaynağının herhangi bir y doğrultusundaki ortalama ışık şiddeti, Iy , bu doğrultudaki birim uzay açıdan çıkan ışık akısıdır.

Aydınlık Düzeyi

Ortalama aydınlık düzeyi birim yüzeye düşen ışık akısının dik bileşeninin yüzeyin alanına oranıdır. Birimi lm/m2 =lüks’tür ve lx ile gösterilir.

Parıltı
Parıltı, en genel halde, yüzeyin belirli bir noktasına ve bakılan doğrultuya bağlıdır. Parıltı L harfi ile gösterilir. Birimi cd/m2’dir. Yüzeyin birim alanından belli bir doğrultuda yayılan ışık şiddeti ile ilgili bir kavramdır. Işık yayan yüzey kendisi ışık üreten bir lamba veya ışık geçiren bir armatür yüzeyi gibi birincil ışık kaynağı olabileceği gibi, başka bir kaynaktan ulaşan ışığı yansıtan ikincil bir ışık kaynağı da olabilir. Yüzeyin bir noktasının y doğrultusundaki parıltısı, o doğrultudaki görünen birim yüzeyden çıkan ışık şiddetidir.

Işık Üretimi

Lambaların ışık üretimleri en genel halde termik, lüminesan ve elektrolüminesan olmak üzere üç ayrı grupta gerçekleşir.

Termik Işık Üretimi

Sıvı ya da katılar yüksek sıcaklıkta kızgın duruma geçtikleri zaman akkor hale gelirler ve ışık yayarlar. Enkandesen (akkor telli) lambalar bu esasa göre ışık üretirler. Bu ışığın tayfı süreklidir.

Lüminesan Işık Üretimi

Atom ve moleküller uyarılmış durumdan temel duruma geçerken aldıkları enerjiyi ışınım olarak geri verirler. Bu durum iki katı elektrot arasındaki normalde yalıtkan halde bulunan gazın elektrik akımı ile iletken hale gelip, oluşan elektron akışının gaz atomlarını uyarması ya da iyonize etmesi ile gerçekleşir. Bir elektrottan diğerine akan elektronlar yollarına çıkan gaz atomları ile çarpışır. Elektronların hızı atomları uyarmak için yeterli büyüklükte ise elektronlar atomları uyarır ve atomlar temel durumlarına geçerken ışıma olur. Lüminesan ışık üretiminde termik ışık üretiminin aksine ışığın spektrumu sürekli değildir. Kullanılan gazların çeşidine ve kısmi basınçlarına göre belli dalga boylarında ışık yayarlar. Bu esasa göre çalışan lambalar, içindeki gazın basıncına göre yüksek basınçlı ya da alçak basınçlı olarak adlandırılır. Günümüzde kullanılan deşarj lambalarında genellikle civa ya da sodyum gazı kullanılmaktadır.

Elektrolüminesan Işık Üretimi: LED (Light Emitting Diode – Işık Yayan Diyot)

Bu işlem elektrik enerjisinin doğrudan ışık enerjisine dönüştürülmesi esasına dayanır. LED’ler elektronların tek yönlü hareketine izin veren ve üzerlerinden elektrik akımı geçirildiğinde ışık yayan katı hal ışık kaynaklarıdır. Bir P-tipi yarı iletkenin, bir N-tipi yarı iletken ile birleşmesinden meydana gelen LED çiplerinde, elektronlar negatif taraftan pozitif tarafa geçerken boşluklar ile birleşerek foton yayarlar (elektro-lüminesan). Özellikle 1999 yılından sonra etkinlikleri hızla artan LED’ler günümüzde yüksek verimleri, iyi renk özellikleri ve uzun ömürleri ile ön plana çıkmaktadır. Tipik bir LED çipi aşağıdaki elemanlardan oluşur. Piyasada yaygın olarak bulunan LED çip türleri aşağıda gösterilmektedir.

LED’ler ile beyaz ışık temel olarak iki şekilde elde edilebilmektedir:
1)Üç renkli kırmızı, yeşil, mavi (RGB) LED kullanarak birleşimlerinden beyaz ışık elde etmek.
2)Kısa dalga boylu (mavi veya ultraviyole) ışın yayan LED’leri fosfor tabakası ile kaplayarak beyaz ışık elde etmek.

LED çipleri ile yapılan armatür tasarımlarında optik tasarım başta olmak üzere sistemin ısıl ve elektriksel tasarımı da göz önüne alınmalıdır. Özellikle yüksek güçlü LED’lerde çok küçük bir alandan yoğun ışık çıkmaktadır. Bu yüzden oluşacak kamaşma sorunları iyi bir optik tasarım ile engellenmelidir. LED’lerin elektrik enerjisini ışık enerjisine çevirme oranını ifade eden ışıksal verim, LED çipinin türüne göre %10-40 arasında değişmektedir. Geri kalan enerji (%60-90) ısıya dönüşmektedir. Isıl tasarımı iyi yapılmamış bir LED armatürde ısı birikecek ve ışığın üretildiği birleşim (jonksiyon) noktasında sıcaklık artışı olacaktır. LED birleşim sıcaklığının yükselmesi ise, LED’in ışıksal verimini düşürecek ve birim güç başına elde edilen ışık akısı miktarını gösteren etkinlik faktörü (lümen/Watt) değeri de azalacaktır. LED çipleri genelde doğru akım ile çalıştıkları için, mevcut şebekeden enerji alabilmeleri için bir sürücü (driver) ile kullanılırlar. Sürücülerin ikinci bir görevi, her LED’e ihtiyaç duyulan nominal akımı ulaştırmaktır. LED sürücüleri genel olarak sabit akım verecek şekilde ayarlanır ve standart olarak 350 mA, 500 mA, 700 mA, 1050 mA gibi akım kademelerinde üretilirler. LED sürücülerin verimi yüklenme oranları düştükçe azalmaktadır.


Sürücü verimi yükleme oranına bağlı olarak değişmektedir.

Ömür Ekonomik Ömür istatistiksel bakımdan değerlendirmeye yetecek sayıda lambadan oluşan bir aydınlatma tesisatında, 100 saat kullanımdan sonraki toplam ışık akısının lambaların kullanılamaz hale gelmesi ve ışık akılarının azalmasından dolayı yaklaşık %30 değer kaybetmesi için geçen süredir.

Ortalama Ömür: istatistiksel bakımdan değerlendirmeye yetecek sayıda lambadan oluşan bir aydınlatma tesisatında, normal şartlarda lambaların %50′ sinin kullanılamaz hale gelmesi için geçen süredir. LED çiplerinin ortalama ömürleri birleşim yeri sıcaklığına göre değişmektedir. Yüksek akımda sürülen LED’lerin sıcaklıkları yüksek olmakta ve ömürleri düşmektedir. LM 80-08 “Approved Method: Measuring Lumen Maintenance of LED Light Sources” LED ışık kaynaklarının zaman içinde ışık akısı azalmalarını tanımlamaya çalışmakta ve LED ışık kaynağı üreticilerinin minimum 6000 saatlik ışık akısı (lümen) ölçümlerini vermelerini zorunlu kılmaktadır. Işık akısı ölçümlerinin minimum 6000 saat, ideal olarak 10000 saatlik kullanım için her 1000 saatte bir veri alınarak yapılması önerilmektedir. 10000 saatten daha uzun süreler için ise, TM 21-11 ” Approved Method: Measuring Lumen Maintenance of LED Light Sources” standartı kullanılmaktadır. TM 21-11’de LM 80-08’e göre yapılan ölçümlerden elde edilen verilerin uzun dönem için tahmin edilmesi amaçlı bir yöntem önerilmektedir. Ölçülen değerler ile, ışık akısı %70 değerine düşünceye kadar geçecek süre, yani ekonomik ömür, tahmin edilmeye çalışılmaktadır. Örnek bir LED çipinin farklı akım kademelerinde sürülmesi durumunda yapılan ömür tahmini aşağıda verilmiştir.

Renk Sıcaklığı Değerlendirilmesi yapılan ışık kaynağı ile aynı tayfa sahip “” kara cismin ”sıcaklığıdır. Birimi Kelvin(oK)’ dir. Üzerine düşen değişik dalga boylarındaki radyasyonların hepsini yutabilen cisme siyah cisim denir ve siyah cismin spektral yutma faktörü teorik olarak 1 kabul edilir. Siyah bir cisme ısı enerjisi verildiğinde önce ısınmaya başlayacak sonra sarımsı, sarı, sarı beyaz ve mavi beyaz ışık yayacaktır. Işık kaynaklarının ışık rengi, tayflarındaki ışınım yoğunluklarının farklılığına bağlı olarak değişmektedir. Gerçek sıcaklığından daha yüksek bir sıcaklıkta “siyah cisim” gibi ışık veren “renk sıcaklıklı cisim”in, siyah cisim gibi ışık yaydığı sıcaklığa renk sıcaklığı denir.

 

LED ömrünün sürme akımına bağlı değişimi

Renk Sıcaklığı Değerlendirilmesi yapılan ışık kaynağı ile aynı tayfa sahip “” kara cismin ”sıcaklığıdır. Birimi Kelvin(oK)’ dir Üzerine düşen değişik dalga boylarındaki radyasyonların hepsini yutabilen cisme siyah cisim denir ve siyah cismin spektral yutma faktörü teorik olarak 1 kabul edilir. Siyah bir cisme ısı enerjisi verildiğinde önce ısınmaya başlayacak sonra sarımsı, sarı, sarı beyaz ve mavi beyaz ışık yayacaktır. Işık kaynaklarının ışık rengi, tayflarındaki ışınım yoğunluklarının farklılığına bağlı olarak değişmektedir. Gerçek sıcaklığından daha yüksek bir sıcaklıkta “siyah cisim” gibi ışık veren “renk sıcaklıklı cisim”in, siyah cisim gibi ışık yaydığı sıcaklığa renk sıcaklığı denir.

 

Renksel geriverim endeksi (Ra)

Işık kaynaklarının aydınlattıkları cisimlerin renklerini ayırt ettirebilme özelliklerine renksel geriverim endeksi denir. Değişik ışık kaynaklarının renksel karakteristiklerini karşılaştırabilmek için renksel geriverim endeksi (Color Rendering Index – CRI) kullanılmaktadır. Bir referans kaynak ile çeşitli ışık kaynaklarının bu karakteristikleri ölçülebilmektedir. Bu ölçümlerde, spektrumu sürekli olan günışığı referans alınmaktadır. Renksel geriverim endeksi Ra ile gösterilir ve birimsizdir. Değeri 0 ila 100 arasındadır. Bir ışık kaynağının renksel geriverim endeksi, maksimum olan 100 değerine sahipse (Ra=100), bu durum o kaynağın tayfının referans kaynak ile aynı olduğu anlamına gelmektedir.


Armatürler

Armatürler ışık kaynaklarından çıkan ışığın dağılımını kontrol etmek ve ona istenilen şekli vermek, lambayı ve elektrik devrelerini fiziksel etkilere karşı korumak, kamaşmayı sınırlandırmak, estetik hislere ve konfor ihtiyacına cevap verebilmek amacıyla kullanılırlar. Gerçekleştirilecek aydınlatmaların öngörü ve kontrolünde gerekli olan “aydınlatma hesapları”nın yapılabilmesi için gerekli en önemli veri grubudur. Armatürlerin fotometrik verileri denince, ışık dağılım yüzeyi veya eğrileri, armatür verimi ve parıltı, dolayısıyla kamaşma durumu anlaşılır.

Işık Dağılım Yüzeyi ve Eğrileri

Bir aydınlatma armatürünün uzayda çeşitli doğrultulardaki ışık şiddetlerinin uç noktalarının geometrik yeri bir yüzeydir. Bu yüzeye armatürün ışık dağılım yüzeyi denir. Bu yüzeylerin elde edilmesi için sonsuz sayıdaki doğrultuda ölçüm yapılması gerekmektedir. Uygulamada daha pratik bir çözüm olarak, aydınlatma armatüründen geçen çeşitli düzlemler ile ışık dağılım yüzeyinin ara kesitinden oluşan ışık dağılım eğrileri veya ışık şiddeti tabloları verilir. Aydınlatma hesaplarının doğru bir şekilde yapılabilmesi için armatüre ait ışık şiddeti tablolarına ihtiyaç vardır. Işık dağılım eğrileri ve ışık şiddeti tabloları 1000 lm’e indirgenmiş olarak (cd/klm) cinsinden verilmektedir. CIE’ e göre armatürlerin ışık dağılım eğrileri A, B ve C olmak üzere üç farklı düzlem için verilebilir.

A düzlemleri

Armatürden geçen ve armatür eksenine dik olan dönme ekseni etrafındaki düzlemlerdir. Işık dağılım eğrileri bu düzlemler içinde düşeyle α açıları yapan ışık şiddeti vektörleri ile verilir.

B düzlemleri

Armatür ekseni aynı zamanda dönme ekseni olarak alınmaktadır. Işık dağılım eğrileri bu düzlemlerde düşeyle açıları yapan ışık şiddetlerinin uç noktalarının geometrik yeridir.

C düzlemleri

Armatürden geçen düşey ekseni dönme ekseni olarak alan C düzlemlerindeki ışık dağılım eğrileri bu düzlemler içinde düşeyle açıları yapan ışık şiddeti vektörleriyle verilir.

Işık dağılım eğrileri iç aydınlatma armatürlerinde kullanıcılara fikir vermesi açısından en az C0o-180o ve C90o-270o düzlemlerinde verilir. Yol aydınlatması armatürlerinde ise en az C0o-180o, C90o-270o ve maksimum ışık şiddetinin elde edildiği Imax düzlemleri için verilmelidir. Projektörlerde ışık dağılım eğrileri B veya C düzlemlerinde verilebilir.

İç Aydınlatma Armatürleri

iç aydınlatma armatürleri ışığı alt ve üst yarı uzaya verme oranlarına göre 6 gruba ayrılır:

Yol aydınlatma armatürleri

Yol aydınlatması armatürleri CIE’e göre 3 gruba ayrılır; CIE’ göre armatürlerin sınıflandırılması

* Işık şiddeti en fazla 1000 cd olabilir.

 

I80: C=0 ve C=20 lik düzlemlerde düşeye göre g= 80 lik açı altındaki en büyük ışık şiddeti değeri (cd/1000 lm cinsinden), I90: C=0 ve C=20 lik düzlemlerde düşeye göre g= 90 lik açı altındaki en büyük ışlık şiddeti değeri (cd/1000 lm cinsinden) gmax:Maximum ışık şiddetinin (Imaks) oluştuğu açı değeridir.

IP Tablosu

Armatür koruma sınıfları IPXY olarak verilir. Burada X (1. Rakam) katı cisimler karşı korumayı, Y (2. Rakam) sıvı maddeler karşı korumayı göstermektedir.

Koruma Sınıflandırılmasındaki amaç: Muhafazalann iç mekanının ve donanımlarının haricen gelebilecek toz ve sudan korunması neticesinde insan çalı·masında can güvenliğinin sağlanmasıdır.

KİMYA ENDüSTRİSİ, PLASTİK VE LASTİK LUX DÖKÜMHANELER LUX
Uzaktan Kumandalı Fabrikaları 50 Ulaşılabilen Yer Altı Boruları
İnsan Desteği Gerektiren Proses Fabrikaları 100 Platformlar
Sürekli İnsanların Çalıştığı İstasyonlara Sahip Fabrikalar 200 Kumla Kalıplama, Soyunma Odaları, Mikser İş İstasyonları
Kontrol ve Gözleme Noktaları 300 Döküm Odaları, Dövme İşlemleri, Makina Kalıplama
Laboratuarlar, Paketleme Yapılan Yerler 300 Elle Kalıplama, Göbek Kalıplama
Görsel Konsantrasyon Gerektiren İşler 500 Model Atölyesi
Renk Kontrolleri 1000 YÜZEY İŞLEME YERLERİ LUX
ÇİMENTO ENDüSTRİSİ, SERAMİK VE CAM CEMENT LUX Galvanizleme, Astarlama, Boyama, Cilalama
Fırınlar, Mikserler ve Tuğla işlemede İş İstasyonları 200 Kalite Kontrol Quality
Öğütme, Cilalama, karmaşık Parçaların Kalıplanması 300 Alet üretimi, Takım Armatür, Hassas Parça Yapımı
Emaye Kaplama, Yuvarlama, Presleme, Döküm 500 OTOMOBİL ÜRETİMİ LUX
Mercek Kesimi, Cam Kesimi, Orta Hassaslıktaki işler 750 Karoser üretimi
çok İnce İşler 1000 Karoser İnce İşçiliği
ÇELİK üRETİMİ, HADDEHANELER, FIRINLAR LUX Boya Atölyesi Sprey Boyama Odası, Zımparalama Kısmı
Otomatik üretim Prosesi 50 Boya Atölyesi Rötüş Kısmı
İnsan Desteği Gerektiren üretim Prosesi 100 Döşeme Atölyesi, Son Montaj
İçinde Devamlı İnsanların çalıştığı İş İstasyonları 200 Son Kontrol
Kontrol ve Gözleme 300 ELEKTRİK FABRİKASI LUX
Rest Noktaları ve Kontrol 400 Yükleme Bölümü, Pompa Bölümü
METAL İŞLERİ LUX Güç üretim Bölümü, Dağıtım Fabrikası Bina İçi
Küçük Parçaların çekiçle Dövülmesi 200 Basınç Alma Odası
Kaynak, Kaba ve Orta Hassaslıkta Torna İşleri 300 Dağıtım Fabrikası Bina Dışı
İnce Torna İşleri, Maksimum Tölerans<=0,1 mm. 500 Kontrol Merkezleri
Markalama ve Kontrol /td> 750 Türbin ve Jeneratör Tamir Bakım Atölyeleri
Soğuk Haddeleme 200 ELEKTRİK ENDüSTRİSİ LUX
Tel ve Boru çekme Fabrikası, Soğuk Şerit Profil 300 Kablo ve Tel İmalatı, Büyük Makinaların Montajı
Kalın Sac İşleme (>5mm.) 200 Telefon ve Küçük Makina Montajı
İnce Sac İşleme (<5mm.) 300 Hassas Cihazların Montajı, Radyo TV Kalibrasyon
Alet İmalatı 500 Sigorta İmalatı, Ayarlama Kontrol ve Kalibrasyon
Kaba Montaj, Sıcak Dövme 200 çok Hassas Elektronik Parça üretimi
Orta Montaj 300 AĞAÇ İŞLEME LUX
İnce Montaj 500 Buhar Odası
KONUTLAR, OTELLER, RESTAURANTLAR LUX Hızar Bölümü, Planya, Tutkallama, Montaj
Yatak Odaları 50 HASTANELER LUX
Yatak Başı 200 Gündüz 200
Banyolar (Genel) 100 Muayene Odaları 500
Banyolar (Ayna Yönü) 500 Personel Odaları 100
Mutfaklar (Genel) 300 Laboratuarlar 500
Mutfaklar (Tazgah Üstü) 500 AMBARLAR LUX
Oturma Odaları (Genel) 100 Depo Koridorları ve Çeşitler 50
Oturma Odaları (Lokal) 500 Aynı Tip veya Dökme Mallar Bulunan Ambarlar 50
Merdivenler 100 Farklı Tip Malların Bulunduğu Ambarlar 100
Kantinler 200 İçinde Yol Bulunması Gereken Ambarlar 200
Depo 50 OTOMASYONLU VE YÜKSEK İSTİFLİ AMBARLAR LUX
Soyunma Odaları, Tuvaletler 100 Koridorlar 20
Jimnastik Odaları, Gardrop, Çamaşırhane 100 Operatör Yerleri 200
OFiS, İŞYERLERİ ve ALIŞVERİŞ MERKEZLERİ LUX Dağıtım Yerleri 200
Genel Ofis Alanları 500 TUVALET, TEMİZLİK, İLKYARDIM BÖLÜMLERİ LUX
Çizim Ofisleri 1000 Kantinler 200
Bekleme Salonları 200 Sigara ve Dinleme Odaları 100
Bilgi İşlem Merkezleri 300 Rekreasyon Odaları 300
Mağazlar (Genel) 300 Duşlar, Tuvaletler, Soyunma Odaları 100
Süpermarketler 750 Revir ve İlkyardım Odaları 500
Mağaza ve Showroomlar 500 BİNA İÇİ HİZMET ODALARI LUX
Yazıcı Odaları 300 Makina Odaları, Enerji Bağlantı ve Dağıtım Yerleri 100
Bilgisayar ve Veri Hazırlık 500 Teleks Ofisi ve Posta Merkezi 500
KÜLTÜR, SANAT, EĞİTİM LUX Telefon Santrali 300
Konser Salonu, Sinema, Tiyatro Salonu (Genel) 100 İÇ GEZİNME ALANLARI LUX
Konser Salonu, Sinema, Tiyatro Salonu (GFuaye) 200 Personel İçin 50
Işığa Duyarlı Nesnelerin Teşhiri 150 Personel ve Araçlar İçin 100
Işığa Duyarsız Nesnelerin Teşhiri 300 Merdiven, Rampalar, Hareketli Merdivenler 100
Sınıflar 500 Yükleme Rampaları, Otomatik Konveyörler 100
Konferans Salonları 300 Trafik Alanındaki Konveyörler 100
Laboratuarlar, Kütüphaneler 500 ÇİZİM OFİSLERİ LUX
HASTANELER LUX Genel Ofis 50
Gece 50 Çizim Masaları 750
AĞAÇ İŞEME LUX CAD İstasyonları 300-500
Kaplama, Cila, Parlatma, Desen İşleme, Kesim 500 GIDA VE TÜTÜN ENDÜSTRİLERİ FOOD AND TOBACCO INDUSTRY LUX
Kalite Kontrolü 750 Bira Fabrikalarında Yıkama, Fıçılama, Temizleme 200
KAGIT İMALİ VE İŞLENMESİ, GRAFİK İŞLERİ LUX Ayırma, Öğütme, Karıştırma, Paketleme 300
Kağıt Hamur Bölümlerindeki İş İstasyonları 200 Meyve ve Sebzelerin Kesimi ve Ayrılması 300
Karton Makinaları, Cilt İşleri, Duvar Kağıdı Baskısı 300 Şarküteri İmali, Mutfaklar, Puro ve Sigara Üretimi 500
Kesim, Baskı Kağıt Ayırma 500 Kavanoz ve Şişelerin Kontrolü, Kalite Kontrol, Ayırma 500
Elle Baskı Kağıt Ayırma 750 Renk Kontrolleri, Laboratuarlar 1000
Rötüş, Litografi, Elle ve Makineyle Dizgi, Kaplama 1000 ÇEŞİTLİ İŞ GRUPLARI LUX
Çok Renkli Baskı İçin Renk Kontrolleri 1500 Çilingirlik ve Tesisatçılık 300
Çelik ve Bakır Oymacılığı 2000 Marangoz Atölyeleri 300
TEKSTİL ENDÜSTRİSİ LUX Makina Tamirhaneleri 500
İşİstasyonları, Banyolar ve Balya Açılan Yerler 200 Radyo-Televizyon Tamirhaneleri 500
Yıkama, Ütüleme, Dikme, Çizim, Ölçülendirme, Boyama 300 Kuaförler 500
Çözgü Çekme, Giydirme, Eğirme, Sarma, Örme 500 Kozmatikçiler 750
İnce Tarama, Tamir, Dikim, Emprime Baskı, Şapka İmali 750 HİZMET ENDÜSTRİLERİ LUX
Kalıntı Temizliği, Kalite Kontrolü, Renk Kontrolü 1000 Oteller ve Yiyecekler İşleri 200
Görünmeyecek fiekilde Tamir 1500 Resepsiyonlar 500
HİZMET ENDÜSTRİLERİ LUX Restoranlar 200
Oteller ve Yiyecekler İşleri 200 Büfeler 300
Resepsiyonlar 500 Konfrans Odaları 300
Restoranlar 200 Self Servis Tesisleri 300
Büfeler 300 GIDA VE TÜTÜN ENDÜSTRİLERİ LUX
Konfrans Odaları 300 Bira Fabrikalarında Yıkama, Fıçılama, Temizleme 200
Self Servis Tesisleri 300 Ayırma, Öğütme, Karıştırma, Paketleme 300
ENKANDESAN LAMBALAR HALOJEN LAMBALAR KOMPAKT FLORESAN LAMBALAR FLORESAN LAMBALAR LED
Etkinlik Faktörü (lm/W) 6-16 16-25 46-80 70-104 80-160
Renksel Geri Verim 100 100 75-90 70-95 65-99
Ömür (Saat) 1000 1000-4000 6000-15000 10000-40000 50000
Renk Sıcaklığı (K) 2700 2700-3500 2700-7000 2700-12000 2700-8000
Elektronik Balast Gerekli değil Genel olarak yok Gerekli veya Dahili Gerekli Gerekli
Kullanım Alanları İç mekan-Dış Mekan İç Mekan, Dış Mekan İç Mekan İç Mekan İç mekan-Dış mekan
Dim edilme Var Var Var Var Var
Stroboskobik Etki Yok Yok Var* Var* Var*

* Elektronik Balastlı kullanımda bu etki görünmez.

Y.B BUHARLI LAMBALAR H.P METAL HALIDE LAMBALAR A.B SODYUM BUHARLI LAMBALAR Y.B SODYUM BUHARLI LAMBALAR LED
Etkinlik Faktörü (lm/W) 40-60 72-110 100-192 88-130 80-160
Renksel Geri Verim 40-60 70-95 0-15 25-70 65-99
Ömür (Saat) 15000-24000 6000-20000 16000-20000 160000-32000 500000
Renk Sıcaklığı (K) 32000-4200 3000-7000 2000-3000 2700-8000
Elektronik Balast Gerekli Gerekli Gerekli Gerekli Gerekli
Kullanım Alanları İç mekan-Dış mekan İç mekan-Dış mekan Dış Mekan İç mekan-Dış mekan İç mekan-Dış mekan
Dim edilme Yok Var Yok Var Var
Stroboskobik Etki Var Yok Var Yok Yok